Ceyhun Atuf Kansu’nun Kutlu Ağaç Hikâyesinin Türk Mitolojisi Bağlamında Söz Varlığı Ve Söylem İncelemesi

Résumé fourni par la source

Bu çalışma Ceyhun Atuf Kansu’nun 1938 yılında kaleme aldığı ve 2019’da Baba Yağmur Bitti adlı kitapta yayımlanan Kutlu Ağaç adlı hikâyesi, Türk kültürü ve mitolojisi bağlamında söz varlığı ve söylem özellikleri bakımından incelenmiştir. Çalışmanın amacı, metindeki kelime tercihleri aracılığıyla Kansu’nun dil anlayışını, kültürel göndermelerini ve ideolojik arka planını ortaya koymaktır. Araştırmada Sketch Engine programı kullanılarak kelime sıklıkları tespit edilmiş; ağaç, elma, geyik, tarih, vatan ve ülkü gibi kavramların yüksek frekansla öne çıktığı belirlenmiştir. Bu kelimeler, Türk mitolojisinin ve Şamanist inanç sisteminin temel simgeleriyle örtüşmekte, aynı zamanda Cumhuriyet Dönemi’nin ulusçu söylemiyle de anlam bütünlüğü kazanmaktadır. İnceleme sonucunda “ağaç” imgesinin devlet ve süreklilik fikrini; “elma”nın ülkü ve kızılelma anlayışını; “geyik” motifinin ise ulaşılması gereken ideali sembolize ettiği görülmüştür. Metindeki dilsel tercihler, Kansu’nun halk diliyle kurduğu bağı ve Türkçeye duyduğu bilinçli yaklaşımı da yansıtmaktadır. Bu bağlamda Kutlu Ağaç, yalnızca bireysel bir hikâye değil, kolektif kimliğin, tarihsel sürekliliğin ve kültürel hafızanın edebî bir yansıması olarak değerlendirilmiştir. Çalışma, Kansu’nun dili ve edebiyatı üzerine yapılacak araştırmalara katkı sağlamayı amaçlamaktadır.

Ce résumé expose les affirmations des auteurs. BNTIC ne l’interprète pas comme une validation indépendante des résultats.